Jassen: Spelhandleiding

Jassen wordt met 36 kaarten in 4 kleuren met elk 9 waardes gespeeld. In de volgende regels worden de namen van het Zwitserse kaartspel gebruikt. Als men met een ander kaartspel speelt, gelden de volgende waardes:

   Zwitsers  Duits  Frans
Farben  Eikels  Eikels  Klaveren
   Rosen  Bladeren  Schoppen
   Schilden  Harten  Harten
   Bellen  Bellen  Ruiten
Werte  6 - 10  6 - 10  6 - 10
   Unter  Unter  Boer
   Ober  Ober  Vrouw
   König  König  Heer
   Ass  Ass  Aas


Spelverloop


De speler op de eerste hand speelt een kaart uit, daarna volgen de andere spelers tegen de klok in. Wie als laatste geslagen heeft neemt de kaarten van de tafel en voegt deze bij zijn slagstapel toe, daarna speelt hij de volgende kaart. Er is kleurdwang: wie kaarten in de uitgespeelde kleur in bezit heeft, moet deze kleur spelen (hebben ze geen, dan mogen ze een willekeurige kaart spelen). Spelers mogen ook altijd, in plaats van kleur te bekennen, met een troef slaan. Mocht er een troefkaart uitgespeeld worden, moeten de andere ook een troefkaart spelen (met uitzondering van troef-boer. Mocht u naast de troef-boer geen andere troef meer in bezit hebben, dan mag u in plaats daarvan ook een andere kaart spelen).


Spelregels voor Differenzler


Vier spelers spelen zonder partners, ieder voor zich, in vier ronden. Aan het begin van elke ronden krijgt iedereen negen kaarten. De laatste kaart van de deler wordt opgelegd en bepaald de troefkleur. Dan moet u een schatting geven van hoeveel punten u in deze ronden slaat. Deze schatting kan openbaar of in het geheim gemaakt worden - afhankelijk van welke modus van het spel gekozen is. Na de ronde worden de werkelijk gemaakte punten geteld en het verschil met de schatting wordt als minpunten genoteerd. Wie na vier rondes de minste minpunten heeft wint het spel (bij gelijkspel wordt een ronde meer gespeeld).

Spelregels voor Schieber


Vier spelers in twee teams (tegenover zittende spelers zijn samen) spelen tegen elkaar. Na het delen van de kaarten bepaald de eerste speler of zijn partner de troefkleur ("Schieben"). Voor het spelen van de eerste kaart mag iedere speler een eventuele "Weis" aankondigen. De hoogste "Weis" wordt met extrapunten beloond.

Weis: de volgende kaartencombinaties kunnen aangekondigd worden:
  • 3 kaarten op volgorde in dezelfde kleur: 20 punten
  • 4 kaarten op volgorde in dezelfde kleur: 50 punten
  • 5 kaarten op volgorde in dezelfde kleur: 100 punten
  • 4 10en, 4 vrouwen, 4 heeren, 4 Azen: 100 punten
  • 4 9en: 150 punten
  • 4 boeren: 200 punten

Als er meer gelijkwaardige volgordes zijn (4 dezelfde zijn altijd meer als een volgorde) dan is diegene hoger die de hoogste kaart heeft. Mocht dit ook gelijk zijn dan heeft de troefkleur voorrang. Mocht dit alsnog hetzelfde zijn dan wint de speler die het dichtsbij de eerste speler zit de "Weis".

De kaarten voor de hoogste Weis worden na de eerste slag open afgbeeld.

Paar: als u aan het begin van de ronde de heer en vrouw in troefkleur in uw hand heeft, krijgt u in de volgende ronde 20 punten extra.

Slag: Na de ronde worden de punten in de slagen geteld en iedere partij ontvangt zijn punten. Mocht een team geen slagen (en niet alleen 0 punten) hebben, krijgen de tegenstanders nog 100 punten extra.

Obenabe/Unenufe:
In plaats van een troefkleur te bepalen, kan de eerste speler ook "Obenabe" of "Unenufe" kiezen. Bij deze spellen is er geen troef. Bij Unenufe is daarenboven de slagkracht van alle kaarten omgekeerd, daardoor is de 6 de hoogste kaart van iedere kleur en kan men met vier 6en winnen i.p.v. met de azen. De zessen zijn in de slagen elk elf punten waard en de azen nul. Omdat er geen troef in het spel is, zijn er ook geen punten voor troef-boer en 9. Om het in evenwicht te houden zijn de 8en 8 punten waard.

Dure ronden:
  • Bij rondes waarbij harten of ruiten troef is, worden alle punten (Weis, Paar, Slag) verdubbeld.
  • Bij Obenabe verdrievoudigd
  • Bij Unenufe verviervoudigd

Speleinde

Het spel duurt zo lang tot een team het vastgestelde aantal punten bereikt heeft. Dat kan ook middenin een ronde zijn: het team dat net de slag maakt kan het einde van het spel aankondigen ("Bedankt, genoeg"). Daarna worden de slagen van het spel geteld en wanneer de limiet daadwerkelijk bereikt is, is het spel gewonnen. In het andere geval is het spel onmiddelijk en onheroepelijk verloren.

Als de ronde zonder genoeg-melding aan het einde komt, worden ten eerste de punten van het team geteld dat de laatste slag gemaakt heeft.

Paar-Weis-Slag:
Een speciale regel is nodig wanneer beide team na de eerste slag genoeg punten bereikt hebben. Ten eerste worden eventuele paren geteld, en mocht een team over het puntenaantal gaan, heeft deze onmiddelijk gewonnen. Daarna wordt de aangekondigde "Weis" beoordeeld en daarna de punten van de eerste slag.

Ondertroefen:
In tegenstelling tot de Differenzler is er bij Schieber een strenge ondertroefregel. Als een niet-troefkleur uitgespeeld en reeds met een troef geslagen is, dan is het niet mogelijk een lagere troef daar nog bij te doen, behalve als men alleen maar troefen heeft.

Puntentelling


De puntentelling voor de kaarten zijn: 
 
 Kaarten  Puntentelling
 10  10
 Boer  2
 Vrouw  3
 Heer  4
 Aas  11

De slagkracht van de kaarten is oplopend: 6, 7, 8, 9, 10, boer, vrouw, koning, aas.

Normalerwijze wordt een kleur als troef gekozen (afhankelijk van de spelvariant - zie boven). De boer in deze troefkleur telt als hoogste troef en is 20 punten waard. De 9 is de tweede hoogste troef en is 14 punten waard. De overige troefen (van Aas aflopend) behouden de volgorde en waarde.

De laatste slag van een ronde telt 5 punten extra. Daardoor onstaat er een som van 157 punten (3 maal 10+2+3+4+11, 10+3+4+11+14+20, 5).

Jassen: Inzet en winst

Bij het jassen wint de winnaar de gehele spelinzet, minus de beheerderskosten.

22.594 spelers online